środa, 3 września 2014

Badanie cholesterolu i trójglicerydów jako ocena ryzyka wystąpienia chorób serca i naczyń krwionośnych

Cholesterol jest istotnym składnikiem błon komórkowych oraz prekursorem hormonów płciowych, kortykosteroidów, kwasów żółciowych i witaminy D. Większość cholesterolu powstaje w wątrobie, pozostała ilość dostarczana jest do organizmu z dietą. Ponieważ cholesterol jest produktem metabolizmu zwierzęcego, znajduje się w pokarmach pochodzenia zwierzęcego jak mięso, tłuszcz, jaja, wątroba.


Cholesterol transportowany jest we krwi przez złożone cząstki zwane lipoproteinami. Wyróżniamy lipoproteiny o bardzo małej, małej i dużej gęstości oraz chylomikrony. Lipoproteiny o małej gęstości (LDL) transportują cholesterol z wątroby do tkanek, gdzie może być wykorzystany do produkcji hormonów lub wbudowany w błony komórkowe. Lipoproteiny o dużej gęstości (HDL) przechwytują cholesterol z frakcji lipoprotein LDL i VLDL (o bardzo małej gęstości) oraz z tkanek i transportują go do wątroby. 

piątek, 29 sierpnia 2014

Interakcja między lekiem Bioracef, a tabletkami antykoncepcyjnymi

Pytanie: Byłam dziś u doktora, który przepisał mi takie lekarstwa jak Bioracef 500mg; Claritine Active, Erdomed 300mg, Pectodrill do ssania. Czy któreś z tych lekarstw wpływają na antykoncepcję? I czy to działa 'wstecz'? Albo jeśli pominę Bioracef to czy reszta lekarstw jest bezpieczna?

Odpowiedź: Bioracef może obniżać skuteczność antykoncepcji poprzez wpływ na florę bakteryjną jelit. Najczęściej jednak taka interakcja w ogóle nie jest wymieniana w ulotkach tabletek antykoncepcyjnych. Najlepiej jest w ciągu przyjmowania antybiotyku i 7 dni po zakończonej antybiotykoterapii stosować dodatkową antykoncepcję, np. prezerwatywę. Jeśli w tym czasie miałaby wypaść przerwa, to nie należy jej robić, zacząć od razu kolejne opakowanie. Nie będzie działania wstecz. Polecam artykuł o interakcjach z tabletkami antykoncepcyjnymi.
Reszta leków jest bezpieczna. 

poniedziałek, 18 sierpnia 2014

ALT, AST jako wskaźniki oceny stanu wątroby

Wątroba jest dużym organem znajdującym się w prawym górnym obszarze jamy brzusznej. Razem z innymi narządami tworzy układ trawienny. Wytwarza żółć, która pomaga trawić tłuszcze, pełni funkcje detoksykujące organizm, produkuje liczne białka, enzymy oraz bierze udział w metabolizmie większości substancji.

Spożywanie dużej ilości alkoholu, dieta wysokokaloryczna, otyłość (zwłaszcza brzuszna), stosowanie leków, zakażenie wirusem zapalenia wątroby mogą prowadzić do uszkodzenia komórek wątrobowych, jej stłuszczenia i zwłóknienia. Uszkodzona wątroba przestaje pracować prawidłowo, niektóre białka mogą powstawać w mniejszych ilościach, a procesy metaboliczne nie nadążą usuwać toksycznych substancji.


Wczesne objawy uszkodzenia wątroby mogą nie występować, dlatego warto jest kontrolować stan wątroby, zwłaszcza u osób zażywających stale leki, pijące duże ilości alkoholu, bądź posiadające inne czynniki ryzyka uszkodzenia wątroby.

wtorek, 12 sierpnia 2014

TSH, T3, T4, choroby tarczycy

Tarczyca jest niewielkim gruczołem znajdującym się w przedniej części szyi, przed tchawicą. Składa się z dwóch płatów i cieśni, przypominając skrzydła motyla. Tarczyca wytwarza dwa hormony wpływające na tempo pracy organizmu: T3 (trijodotyroninę) oraz T4 (tyroksynę).  

Produkuje również kalcytoninę, która bierze udział w metabolizmie wapnia. Wydzielanie T3 i T4 regulowane jest przez hormon tyreotropowy (TSH), produkowany przez przysadkę mózgową. TSH pobudza tarczycę do wydzielania T3 i T4, wpływa też na jej masę, unaczynienie i gruczołowatość. Gdy we krwi jest odpowiednie stężenie hormonów tarczowych, następuje obniżenie TSH na skutek sprzężenia zwrotnego. TSH jest regulowane przez tyreoliberynę produkowaną przez podwzgórze. 

wtorek, 8 lipca 2014

Odpłatność za leki refundowane

  • Lek refundowany może być wydany pacjentowi: 
- bezpłatnie
- za opłatą ryczałtową (R)
- za odpłatnością 30% lub 50%

Cena za lek recepturowy wynosi na dzień 1. lipca 2014r. opłatę 8,40zł.

  • Rodzaj odpłatności uzależniony jest od wskazań do stosowania leku.

Przykład: 

Paski do glukometru Accu-Check Active

Ryczałt – Cukrzyca typu I, pozostałe typy cukrzycy wymagające co najmniej 3 wstrzyknięć insuliny na dobę oraz terapia cukrzycy za pomocą pompy insulinowej
30% - Cukrzyca


  • Często pacjenci wracają do apteki, nie rozumiejąc, dlaczego zapłacili więcej, niż np. 50% ceny leku.
Nie zawsze, a właściwie rzadko zdarza się, że przy odpłatności 50%, pacjent płaci połowę ceny leku. Dzieje się tak dlatego, że każdy lek refundowany posiada limit finansowania, czyli kwotę do której dopłaca NFZ.

sobota, 21 czerwca 2014

Beta-karoten - przyjaciel bezpiecznego opalania

Beta-karoten opalanie


Beta-karoten należy do grupy substancji pochodzenia roślinnego, które nazywane są karotenoidami. Występują bardzo często w owocach, warzywach, najczęściej są koloru pomarańczowego, żółtego lub czerwonego. Popularnymi źródłami jest korzeń marchwi, pomidory, dynia, papryka, występują też w zielonych warzywach, np. w szpinaku, pietruszce naciowej. Karotenoidy odpowiedzialne są też za piękne odcienie jesiennych liści.


Beta-karoten jest prowitaminą A, to oznacza że organizm potrafi wytworzyć z niego witaminę A w takich ilościach, jakie są mu potrzebne. Nadmiar beta-karotenu odkłada się w tkance tłuszczowej i w skórze, dlatego osoby pijące sok marchwiowy mogą zauważyć delikatne pomarańczowe zabarwienie skóry :-)

Beta-karoten jest chętnie stosowany przez osoby planujące opalanie na słońcu czy korzystające z solarium. Dlaczego? Odpowiedź dalej.

poniedziałek, 9 czerwca 2014

Dziurawiec zwyczajny jako przykład leku roślinnego wywołującego interakcje

Zioła i leki pochodzenia roślinnego uchodzą za preparaty ogólnie bezpieczne, naturalne, nie powodujące interakcji i działań niepożądanych. Często na ulotkach leków roślinnych nie ma sprecyzowanych wskazań, a działania niepożądane nie są określone. Należy pamiętać, że związki chemiczne zawarte w surowcach roślinnych oddziałują i są metabolizowane tak samo jak leki syntetyczne.



Jednym z surowców farmaceutycznych dostępnych bez recepty, który może stwarzać niebezpieczeństwo, jeśli równocześnie stosowane są inne leki, jest ziele dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum, Herba Hyperici). Ta wieloletnia roślina wzięła swoją nazwę od prześwitów na liściach, które wyglądają jakby były podziurawione.
W aptece możemy spotkać tabletki zawierające wyciąg z dziurawca, soki, nalewki, zioła i popularne krople żołądkowe zawierające w swym składzie dziurawiec.